ဒီးဒုတ်ဦးဘချို: တည်းဖြတ်မှု မူကွဲများ

၂၁၁ ဘိုက် ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် ,  ပြီးခဲ့သည့် ၁၀ နှစ်
အရေးမကြီး
add pic
No edit summary
အရေးမကြီး (add pic)
| ကွန်ယက် =
}}
= (ဒီးဒုတ်) ဦးဘချို =
အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်
(၁၈၉၃-၁၉၄၇)
 
== ငယ်ဘဝ ==
'''ဒီးဒုတ်ဦးဘချို''' ကို ၁၈၉၃ ခု၊ ဧပြီလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ဖွားမြင်သည်။ [[မြောင်းမြမြို့]] ဆေးဆရာကြီး ဦးဘိုးစော၊ ဒေါ်မြစ် တို့၏ သားဖြစ်သည်။ သတ္တမတန်းအထိ မြောင်းမြမြို့တွင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီး သတ္တမတန်းကို အထူးအောင်မြင်သဖြင့် စကောလားရှစ် (ခေါ်) ပညာသင်ဆုကိုပညာသင်ဆု ကို ရခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[ရန်ကုန်မြို့]]၊ စိန်ပေါလ်ကျောင်းတွင်စိန်ပေါလ်ကျောင်း တွင် ဆက်လက် ဆက်လက်ပညာသင်ကြားရာပညာသင်ကြားရာ ၁၀ တန်းကို အထူးအောင်ကာ ပညာသင်ဆုရပြန်သည်။ [[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]]၊ ဘီအေ အထက်တန်းတွင် သင်နေဆဲ မျက်စိရောဂါကြောင့် ကျောင်းမှထွက်ခဲ့သည်။<ref>https://sites.google.com/site/myanmarsite1/home/dipinkaryarbudda/didoteubacho</ref>
(ဒီးဒုတ်)ဦးဘချိုကို ၁၈၉၃ ခု၊ ဧပြီလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ဖွားမြင်သည်။ [[မြောင်းမြမြို့]] ဆေးဆရာကြီး ဦးဘိုးစော၊ ဒေါ်မြစ်တို့၏သားဖြစ်သည်။
သတ္တမတန်းအထိ မြောင်းမြမြို့တွင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီး သတ္တမတန်းကို အထူးအောင်မြင်သဖြင့် စကောလားရှစ် (ခေါ်) ပညာသင်ဆုကို ရခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[ရန်ကုန်မြို့]]၊ စိန်ပေါလ်ကျောင်းတွင် ဆက်လက်ပညာသင်ကြားရာ ၁၀ တန်းကို အထူးအောင်ကာ ပညာသင်ဆုရပြန်သည်။ [[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]]၊ ဘီအေ အထက်တန်းတွင် သင်နေဆဲ မျက်စိရောဂါကြောင့် ကျောင်းမှထွက်ခဲ့သည်။<ref>https://sites.google.com/site/myanmarsite1/home/dipinkaryarbudda/didoteubacho</ref>
 
== ကျောင်းဆရာဘဝ ==
 
== စာပေရေးရာစွမ်းဆောင်ချက် ==
[[File:Daw_Hla_May_(Sp_of_Dedoke_U_Ba_Cho)_IMG.jpg|thumb|200px|left|ဒီးဒုတ်ဦးဘချို၏ ဇနီး မြန်မာအမျိုးသမီး ကုမ္မာရီအသင်း၏ တွဲဖက်အတွင်းရေးမှူး ဒေါ်လှမေ]]
ဦးဘချိုသည် လောကီ [[လောကုတ္တရာ]] နှစ်ဖြာသော စာပေ ဗဟုသုတတို့တွင် နှံ့စပ်သူဖြစ်၏။ [[မြန်မာ့အလင်းမဂ္ဂဇင်း]]၊ [[နှစ်ပါးကြည်ဂျာနယ်]]၊ [[ဗန္ဓုလဂျာနယ်]]များတွင် ဝင်ရောက်ရေးသားခဲ့ရာမှ ရန်ကုန်အရှေ့ပိုင်း ရေကျော်ရပ်တွင် စာပုံနှိပ်တိုက်တစ်ခု ဖွင့်လှစ် တည်ထောင်ကာ ၁၉၂၅ တွင်ဒီးဒုတ်ဂျာနယ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ သူ၏ [[ဒီးဒုတ်ဂျာနယ်]]ကို အမျိုးသားလွတ်လပ်ရေးတိုက်ပွဲ၊ အမျိုးသားပညာရေး၊ အမျိုးသားယဉ်ကျေးမှု ထိန်းသိမ်းရေးတို့အတွက် ရှေ့တန်းအောင်လံ ဂျာနယ်တစ်စောင်ဟု သိခဲ့ကြသည်။ ထိုဂျာနယ်၏အမည်ကို သူ့အမည်တွင်တွဲပြီး ဒီးဒုတ်ဦးဘချိုဟု အများကသိခဲ့ကြသည်။ “ဒီးဒုတ်ဦးဘချို” အမည်အပြင် “ဒိုးဒိုးဒေါက်” “ကျူကောက်” “ကေသာ” “စပယ်” “ဥက္ကလာ-မခင်စိန်” “အမိုက်မလေး” စသော အမည်များဖြင့်လည်း ဝတ္ထုဆောင်းပါးများစွာကို ရေးသားခဲ့သေးသည်။
 
သက္ကရာဇ် ၁၂၉၈ (ခရစ်နှစ် ၁၉၃၆ ခုနှစ်) တွင် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]တော် သတင်းစာဆရာ အသင်းကြီး ဖြစ်ပေါ်ရေးကို အထူးအားပေး ဆောင်ရွက်ခဲ့သူလည်းဖြစ်ပေသည်။ စစ်မဖြစ်မီ တစ်နှစ်ဖြစ်သော သက္ကရာဇ် ၁၃၀၂ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံတော် စာရေးဆရာများ အသင်းကြီး၏ ဥက္ကဌအဖြစ်လည်းရွေးကောက်တင်မြောက်ခြင်းခံရပေသေးသည်။
ဦးဘချိုသည် လောကီ [[လောကုတ္တရာ]] နှစ်ဖြာသော စာပေ ဗဟုသုတတို့တွင်ဗဟုသုတ နှံ့စပ်သူဖြစ်၏။တို့တွင် နှံ့စပ်သူ ဖြစ်၏။ [[မြန်မာ့အလင်းမဂ္ဂဇင်း]]၊ [[နှစ်ပါးကြည်ဂျာနယ်]]၊ [[ဗန္ဓုလဂျာနယ်]] များတွင် ဝင်ရောက်ရေးသားခဲ့ရာမှဝင်ရောက် ရန်ကုန်အရှေ့ပိုင်းရေးသားခဲ့ရာ ရေကျော်ရပ်တွင်မှ စာပုံနှိပ်တိုက်တစ်ခုရန်ကုန် အရှေ့ပိုင်း ရေကျော်ရပ် တွင် စာပုံနှိပ်တိုက် တစ်ခု ဖွင့်လှစ် တည်ထောင်ကာတည်ထောင် ကာ ၁၉၂၅ တွင်ဒီးဒုတ်ဂျာနယ်ကိုတွင် ဒီးဒုတ်ဂျာနယ် ကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ သူ၏ [[ဒီးဒုတ်ဂျာနယ်]] ကို အမျိုးသားလွတ်လပ်ရေးတိုက်ပွဲ၊အမျိုးသား လွတ်လပ်ရေး တိုက်ပွဲ၊ အမျိုးသား ပညာရေး၊ အမျိုးသား အမျိုးသားပညာရေး၊ယဉ်ကျေးမှု အမျိုးသားယဉ်ကျေးမှုထိန်းသိမ်းရေး ထိန်းသိမ်းရေးတို့အတွက်တို့အတွက် ရှေ့တန်းအောင်လံ ဂျာနယ်တစ်စောင်ဟုဂျာနယ် တစ်စောင် ဟု သိခဲ့ကြသည်။ ထိုဂျာနယ်၏အမည်ကိုထိုဂျာနယ်၏ သူ့အမည်တွင်တွဲပြီးအမည်ကို ဒီးဒုတ်ဦးဘချိုဟုသူ့အမည်တွင် အများကသိခဲ့ကြသည်။တွဲပြီး ဒီးဒုတ်ဦးဘချို ဟု အများက သိခဲ့ကြသည်။ “ဒီးဒုတ်ဦးဘချို” အမည်အပြင် “ဒိုးဒိုးဒေါက်” “ကျူကောက်” “ကေသာ” “စပယ်” “ဥက္ကလာ-မခင်စိန်” “အမိုက်မလေး” စသော အမည်များဖြင့်လည်း ဝတ္ထုဆောင်းပါးများစွာကိုဝတ္ထုဆောင်းပါး များစွာကို ရေးသားခဲ့သေးသည်။
ဒီးဒုတ်ဦးဘချို ပြုစုခဲ့သောစာပေများတွင် စမအဖွင့်ကျမ်း၊ ဦးပုည-သာသနာလျှောက်အဖြေ၊ ဂီတဝိသောဓနီကျမ်း၊ ဗွေသီဟာဝတ္ထု၊ တိုင်းပြု-ပြည်ပြု စသည်တို့လည်းပါဝင်ခဲ့သည်။
သက္ကရာဇ် ၁၂၉၈ (ခရစ်နှစ် ၁၉၃၆ ခုနှစ်) တွင် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]တော် သတင်းစာဆရာ အသင်းကြီး ဖြစ်ပေါ်ရေးကို အထူးအားပေး ဆောင်ရွက်ခဲ့သူလည်းဖြစ်ပေသည်။ဆောင်ရွက်ခဲ့သူလည်း ဖြစ်ပေသည်။ စစ်မဖြစ်မီ တစ်နှစ်ဖြစ်သော သက္ကရာဇ် ၁၃၀၂ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံတော် စာရေးဆရာများ အသင်းကြီး၏ ဥက္ကဌအဖြစ်လည်းရွေးကောက်တင်မြောက်ခြင်းခံရပေသေးသည်။ဥက္ကဌ အဖြစ်လည်း ရွေးကောက်တင်မြောက်ခြင်း ခံရပေသေးသည်။
ဒီးဒုတ်ဦးဘချို ပြုစုခဲ့သောစာပေများတွင်ပြုစုခဲ့သော စာပေများတွင် စမအဖွင့်ကျမ်း၊ ဦးပုည-သာသနာလျှောက်အဖြေ၊ ဂီတဝိသောဓနီကျမ်း၊ ဗွေသီဟာဝတ္ထု၊ တိုင်းပြု-ပြည်ပြု စသည်တို့လည်းပါဝင်ခဲ့သည်။
 
== အမျိုးသားရေးစွမ်းဆောင်ချက် ==
၂၁၀၈

တည်းဖြတ်မှုများ