ကက်သလစ် အသင်းတော်

ရောမရဟန်းမင်းကြီး ဦးဆောင်သော အကြီးမားဆုံး ခရစ်ယာန်ကျောင်းတော်

ကက်သလစ် သာသနာတော် သို့မဟုတ် ရိုမန်ကက်သလစ် ဘာသာသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဘာသာဝင်ဦးရေ အများဆုံး ခရစ်ယာန်အသင်းတော် တစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ ၂၀၁၈ ခုနှစ် စာရင်းအရ ပျမ်းမျှ ဘာသာဝင်ဦးရေ ၁.၃ ဘီလီယံ ရှိသည်။ ကမ္ဘာ့သက်တမ်းအရင့်ဆုံးနှင့် အကြီးဆုံး အဖွဲ့အစည်း တစ်ခုဖြစ်သည်နှင့်အညီ ကက်သလစ်အသင်းတော်သည် သမိုင်းတစ်လျှောက်လုံးနှင့် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု ဖွံ့ဖြိုးမှုတို့တွင် အဓိက အခန်းကဏ္ဍ၌ ပါဝင်ခဲ့သည်။ အသင်းတော်ကို ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးဟုခေါ်သော ရောမမြို့‌ရှိ ဆရာတော်က ဦးစီးဦးဆောင်ပြုသည်။ အသင်းတော်၏ ပင်မအုပ်ချုပ်ရေးဌာနမှာ ဗာတီကန်ဖြစ်သည်။

ကက်သလစ်တို့၏ ခရစ်ယာန်ယုံကြည်ခြင်းသည် နိုင်စန် ခရိ(ဒ်) (Nicene Creed) ဟုခေါ်သော ယုံကြည်ခြင်းအချုပ်ပေါ်တွင် အခြေခံထားသည်။ ကက်သလစ်အသင်းတော်သည် ယေရှု ခရစ်တော် ကိုယ်တိုင် တည်ထောင်ထား၍ တစ်ခုတည်းဖြစ်သော၊ သန့်ရှင်းသော၊ တစ်လုံးတစ်ဝတည်းဖြစ်သော၊ တမန်တော်ကြီးများမှ ဆင်းသက်လာသော အသင်းတော်ဖြစ်ကြောင်း အကြွင်းမဲ့လက်ခံသွန်သင် ယုံကြည်သည်။ ကက်သလစ်ဆရာတော်များသည် အစဉ်အဆက် ‌ခရစ်တော်၏ တမန်တော်များ အရိုက်အရာကို ဆက်ခံသောသူများ ဖြစ်၍ ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးသည်လည်း အစဉ်အဆက်အားဖြင့် တမန်တော်ရှင်ပေတရု(စိန်ပီတာ)၏ အရိုက်အရာကို ဆက်ခံသူဖြစ်သည်။ ကက်သလစ်အသင်းတော်သည် Sacred Tradition ဟုခေါ်သော အသင်းတော်၏ ထုံးထမ်းစဉ်လာဖြင့်၊ မူလခရစ်ယာန်ယုံကြည်ခြင်း (original Christian faith) နှင့် မမှားမယွင်းသောသွန်သင်ချက် (infallibility) ကို ဆက်လက် ထိန်းသိမ်းထားခဲ့သည်။

ကက်သလစ်အသင်းတော်တွင် စက္ကရမင်မင်္ဂလာ သို့မဟုတ် စက္ကရမင်တူး (Sacraments) ဟုခေါ်သော မင်္ဂလာ (၇) ပါးရှိပြီး၊ ကိုယ်တော်မြတ် စက္ကရမင်မင်္ဂလာ သို့မဟုတ် ကိုယ်တော်မြတ် စက္ကရမင်တူး (Eucharist) မှာ အရေးပါဆုံးနှင့် အခြေခံအကျဆုံး ဖြစ်သည်။ ၎င်း စက္ကရမင်တူးကို မစ္ဆားတရားတော် (mess) ဟုခေါ်သော ဝတ်ပြုပွဲတွင် ခရစ်ယာန်ထုံးထမ်း အစဉ်အလာနှင့်အညီ ပြုလုပ်ကြသည်။ ကက်သလစ်အသင်းတော်သည် မစ္ဆားတရားတော်အတွင်း ဦးဆောင်သူ ဘုန်းတော်ကြီး၏ ကောင်းချီးပေးဆုတောင်းခြင်းအားဖြင့် ပူဇော်ထားသော ပေါင်မုန့်နှင့် စပျစ်ရည်သည် ခရစ်တော်၏ အသားတော်နှင့် အသွေးတော်အဖြစ် ပြောင်းလဲသွားကြောင်းကို သွန်သင်သည်။ ကက်သလစ်အသင်းတော်တွင် အပျိုစင်မာရိအား ဘုရားရှင်၏မယ်တော် (Mother of God) နှင့် ကောင်းကင်ဘုံဘုရင်မ (Queen of Heaven) အဖြစ် သတ်မှတ်တင်မြောက်ကာ သဒ္ဓါကြည်ညိုကြသည်။ ကက်သလစ်သွန်သင်မှုတွင် ဂရုဏာရှင်ယေဇူး (Divine Mercy) အား ရိုသေလေးမြတ်ခြင်း၊ ဧဝံဂေလိသတင်းကောင်းဟောပြောခြင်း (evangelization of the Gospel) နှင့် ကက်သလစ်လူမှုဆက်ဆံရေးသွန်သင်ချက် (Catholic social teaching) များလည်း ပါဝင်သည်။ ကက်သလစ်လူမှုဆက်ဆံရေးသွန်သင်ချက်သည် နာမကျန်းသူများနှင့် ဆင်းရဲသားများ အကူအညီပေးခြင်းကဲ့သို့သော စေတနာ့ဝန်ထမ်းအလုပ်များနှင့် သနားဂရုဏာလုပ်ငန်းများ ဖြစ်သည်။ ကက်သလစ်အသင်းတော်သည် ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး ပညာရေးနှင့် ကျန်းမာရေး အထောက်အပံ့ပေးသည့် အစိုးရမဟုတ်သောအဖွဲ့အစည်း ဖြစ်သည်။

ကက်သလစ်အသင်းတော်သည် အနောက်တိုင်း ဒဿနအတွေးအခေါ်၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ အနုပညာနှင့် သိပ္ပံတို့ကို လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။

၂၀ ရာစုနှောင်းပိုင်းမှစ၍ ကက်သလစ်အသင်းတော်သည် အသင်းတော်၏ လိင်မှုကိစ္စဆိုင်ရာ သွန်သင်ချက်များ၊ အမျိုးသမီးဘုန်းတော်ကြီးများ မရှိခြင်းနှင့် ဘုန်းတော်ကြီးများ၏ လိင်အကြမ်းဖက်မှုဖြစ်စဉ်များအပေါ် ဝေဖန်မှုများ ရှိလာခဲ့သည်။

အမည်နာမပြင်ဆင်

ကက်သလစ် (ဂရိ: καθολικός၊ အဓိပ္ပာယ်: စကြဝဠာတစ်ခုလုံးနှင့် သက်ဆိုင်သော ၊ အင်္ဂလိပ်: Catholic) ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို ၂ ရာစုအစောပိုင်းတွင် အသင်းတော်အား ဖော်ပြရန် ပထမဆုံးအသုံးပြုခဲ့သည်။

ကိုးကားပြင်ဆင်