Sarus crane
Sarus crane (Grus antigone).jpg
A. a. antigone from India with the distinct white "collar"
မျိုးရိုးခွဲခြားခြင်း ပြင်ဆင်
လောက: Animalia
မျိုးပေါင်းစု: Chordata
မျိုးပေါင်း: Aves
မျိုးစဉ်: Gruiformes
မျိုးရင်း: Gruidae
မျိုးစု: Antigone
မျိုးစိတ်:
A. antigone
ဒွိနာမ
Antigone antigone
မျိုးစိတ်ခွဲများ
  • A. a. antigone (Linnaeus, 1758)
    (Indian sarus crane)
  • A. a. sharpii (=sharpei) Blanford, 1895[၂]
    (Indochinese or Burmese sarus crane, Sharpe's crane, red-headed crane)
  • A. a. gilliae (=gillae) Schodde, 1988
    (Australian sarus crane)
  • A. a. luzonica Hachisuka, 1941
    (Luzon sarus crane – extinct)
SarusMap.svg
  Approximate current global distribution
Synonyms
  • Ardea antigone Linnaeus, 1758
  • Grus antigone (Linnaeus, 1758)
  • Grus collaris Boddaert, 1783

ကြိုးကြာ (Antigone antigone) ကို အိန္ဒိယတိုက်ငယ်၊ ဩစတျေးလျ၊ အရှေ့တောင်အာရှဒေသတို့တွင် တွေ့ရလေ့ရှိသည်။ ပျံသန်းတတ်သည့်ငှက်များ အားလုံးထဲတွင် အရှည်ဆုံးဖြစ်ပြီး ကိုယ်လုံးကြီးမားကာ အလျား ၁.၈ m (၅ ft ၁၁ in) ရှိသည်။ ရွံ့နွံထူထပ်သော အရပ်တွင် တွေ့ရတတ်သည်။ အဖိုအမ တွဲ၍နေတတ်သည်။ တွန်သံမှာ သာယာသည်။ မြက်ထူထပ်သော ကွင်းပြင်၌လည်း နေတတ်သည်။ နားသည့်အခါ၊ ပျံသည့်အခါများတွင် အော်တတ်သည်။ အသီးအရွက် ပိုးမွှားနှင့် ခရုများကို စားသောက်သည်။ အုပ်လိုက်လည်း နေတတ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်းနှင့် အလယ်ပိုင်းတွင် အများဆုံးတွေ့ရတတ်သည်။ ကမ္ဘာ့အရှေ့ပိုင်း နိုင်ငံများတွင်လည်း တွေ့ရှိရတတ်သည်။[၃] အဓိက သားပေါက်ကာလမှာ မိုးရာသီဖြစ်သည်။

ဥအုပုံပြင်ဆင်

ကြိုးကြာခေါင်းနီငှက်များသည် အသိုက်ဆောက်လုပ်ခြင်းပြီးစီးပါက ကြိုးကြာခေါင်းနီအမသည် ဥ အုခြင်းကို စတင်ကြသည်။ ပထမတစ်လုံးအုပြီး၂ ရက်/ ၃ ရက်လောက်ကြာမှ နောက်တစ်လုံးထပ်ဥကြသည်။ လေ့လာတွေ့ရှိချက်များအရ ၂ လုံးအုပြီးမှ အကြောင်းတစ်စုံတစ်ရာကြောင့် ဥ ၂ လုံးပျောက်သွားခဲ့ပါက အချို့ကြိုးခေါင်းနီစုံတွဲများသည် ဥ ပြန်အုသည့် ဖြစ်စဉ်များလည်း ရှိသည်။[ကိုးကားချက်လိုသည်] ဥ အရေအတွက် ၂ လုံးအုပြီးပါက ဥဝပ်ခြင်းကို ပြုလုပ်ကြသည်။ ဥဝပ်ခြင်းကို ကြိုးကြာ အထီးရော အမပါ နှစ်ကောင်စလုံးသည် အလှည့်ကျဝပ်ကြသည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ ကြိုးကြာတစ်ကောင် ဝပ်နေသည့်အချိန်တွင် ကျန်တစ်ကောင်သည် အသိုက်အနီးအနားတွင် အစာရှာစားရင်း ကျက်စားနေထိုင်သည်။ တစ်ကောင်နှင့်တစ်‌ကောင် ချိတ်ဆက်နိုင်သည့် အကွာအ‌ဝေးအနေအထားလောက်တွင်သာ အစာရှာ၍ နေထိုင်ကြသည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ ဥ ဝပ်ကြာချိန်သည် ၁ နာရီ နှင့်အထက်ရှိသည်။ အထူးသဖြင့် နေ့ဘက်အချိန်များတွင် အထီးကြိုးကြာက ဝပ်ချိန်များသည်ကို‌‌ လေ့လာမှုများအရ တွေ့ရှိရသည်။ ကြိုးကြာခေါင်းနီများ၏ ဥဝပ်ကာလမှာ ရက်ပေါင်း ၂၈ - ၃၁ ရက်အထိ ကြာသည်။ တစ်လနီးပါးကြာသော်အခါတွင် ပထမဆုံးအရင်အုသော ဥ ကစတင်၍ အကောင်ပေါက်လာသည်။ ၁ ရက်/ ၂ရက်ကြာ‌သော်အခါမှ နောက် ဥ သည် အကောင်ပေါက်သည်။ တစ်ခါတရံ ရက် အနည်းငယ်ပြောင်းလဲမူ ရှိသည်။ ကြိုးကြာအကောင်ပေါက်ကလေးများသည် ဥ မှထွက်ပြီး တပတ်လောက်တွင် စတင်ရေကူးနိုင်ပြီဖြစ်သည်။ ကြီးထွားနှုန်းမှာလည်း စားရသည့် အစာပေါ်မူတည်၍ ကြီးထွားမူအပြောင်းအလဲ ရှိသည်။

မှတ်စုများပြင်ဆင်

  1. Myo Sandar Winn(MCT)
  2. Ye Htet Aung

ကိုးကားပြင်ဆင်

  1. BirdLife International. 2016. Antigone antigone. The IUCN Red List of Threatened Species 2016. doi:10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T22692064A93335364.en. Downloaded on 23 April 2020.
  2. Blanford, W.T (1896). "A note on the two sarus cranes of the Indian region". Ibis 2: 135–136. doi:10.1111/j.1474-919X.1896.tb06980.x. 
  3. လှသမိန် ၏ ဗဟုသုတစွယ်စုံ